Bigos
Tradycyjne polskie danie, które mi kojarzy się najbardziej ze Świętami Bożego Narodzenia oraz sylwestrem w domu rodzinnym. Najlepsze danie jakie możesz przygotować z kapusty i resztek mięsa oraz wędlin jakie zostały w lodówce (jeśli zostały). Jeśli myślisz, że masz wystarczająco duży garnek by go przygotować to prawdopodobnie jesteś w błędzie. W końcu nie ma czegoś takiego jak „za dużo” bigosu. Najlepsze jest to, że możesz go przygotować praktycznie z każdego mięsa i kiełbasy jakie tylko chcesz. Bardziej tłusty? Mniej tłusty? Bardziej kwaśny? Mniej kwaśny? Z owocami czy bez? Team grzyby czy nie dziękuję? Zawsze znajdzie się ktoś, kto wydłubuje śliwki z kapusty. Danie, które może nie wygląda, ale jak smakuje! Absolutny świąteczny must-have!
Modyfikacje przepisu:
- Owoce: Żurawina, śliwki suszone, śliwki wędzone, powidła śliwkowe. Chcesz czegoś mniej tradycyjnego? Co powiesz na suszone morele albo może masz gdzieś zamrożone porzeczki lub jeżyny? Możesz dodać też jabłko pokrojone w kostkę. Mniej lub bardziej kwaśne – to zależy od Ciebie.
- Mięso: Zastanawiasz się jakie mięso będzie najlepsze do bigosu? Wybieraj kawałki, które mają tłuszcz, mięso z tłuszczem jest bardziej soczyste a wytopiony tłuszcz doda smaku do bigosu. Po długim duszeniu nie zrobi się suche, a bardziej miękkie i kruche. Nie warto też dodawać drogich i chudych kawałków jak np. polędwica. Smak i delikatność mięsa zginie w kapuście, a po długim gotowaniu mięso stanie się suche i twarde. Dobrze jest mieszać bardziej tłuste i mniej tłuste kawałki.
- Wieprzowina: Szynka, karkówka, żeberka, żeberka trójkątne (mięsne), boczek (surowy wędzony), łopatka.
Nie wybieraj schabu ani polędwiczki – mają mało tłuszczu i są za suche. Ale jeśli w lodówce został Ci ostatni kawałek pieczonego schabu możesz wrzucić go do garnka. - Drób: Kurczak lub indyk, mięso z nogi lub z piersi, do wykwintnego bigosu możesz dodać też kaczki czy gęsi. Mięso drobiowe jest bardziej suche bo ma mniej tłuszczu, może więc zrobić się wiórowate po kilkukrotnym podgrzaniu i dłuższym gotowaniu. Jest to jednak opcja dla tych, którzy chcą zrobić bigos w wersji light. Lepiej użyć mięsa z nogi niż z piersi. Jest ono bardziej soczyste. Indyk jest dość słodki. Będzie fajnym dodatkiem jeśli bigos będą jadły dzieci, które często nie lubią zbyt tłustych kawałków mięsa.
- Wołowina: Karkówka, łopatka, mostek, rostbef, rozbratel. Wołowina jest znacznie droższa niż wieprzowina, ale jej dodatek na pewno wzbogaci smak bigosu.
- Kiełbasa: Średnio lub grubo rozdrobniona, surowa a najlepiej surowa wędzona, np. pieprzowa, bydgoska, zwyczajna, śląska, polska, wiejska, toruńska, jałowcowa. Pokrojoną kiełbasę podsmaż na dużym ogniu zanim dodasz ją do kapusty by była jeszcze pyszniejsza.
- Tłuszcz: Jeśli używasz bardzo tłustych kawałków mięsa nie musisz dodawać dużo tłuszczu. Do podsmażenia kiełbasy czy kapusty możesz wytopić tłuszcz z boczku, wędzonej słoniny, skór z kaczki lub gęsi. Możesz też dodać masła czy smalcu. Możesz też dodać zwykłego oleju ale nie ma on sam w sobie smaku więc do bigosu dobrze jest użyć tłuszczów zwierzęcych.
- Garnek: Jeżeli twój garnek nie ma warstwy nieprzywierającej pamiętaj by często mieszać bigos. Możliwe też że będziesz musiał użyć więcej tłuszczu by składniki nie przywarły do dna garnka.
- Kapusta: Użyj kapusty kiszonej razem z wodą – może być z marchewką. Możesz dodać też kapustę białą surową w proporcjach np. 1:1. Nigdy nie płucz kiszonej kapusty! Pozbywasz się w ten sposób smaku oraz cennych witamin i bakterii. Jeśli bigos z samej kiszonej kapusty jest dla ciebie za kwaśny „dosłodzisz” go kapustą białą. Zmniejszając proporcje kwasu do całego bigosu.
- Alkohol: Dodatek alkoholu do bigosu to fajny trik. Śliwowica, miód pitny np. owocowy, czerwone wino czy koniak dodadzą bigosu charakteru. Alkohol odparuje a smak zostanie. Możesz jednak pominąć ten dodatek.
- Grzyby: Suszone lub mrożone, najlepiej prawdziwki i/lub podgrzybki. Suszone grzyby wystarczy zaparzyć przez kilka minut w gorącej wodzie i posiekać. Niektórzy obgotowują grzyby i pozbywają się wody w obawie przed goryczą. Jeśli chcesz użyć wody z gotowania/parzenia grzybów najpierw spróbuj czy nie jest gorzka.
- Przyprawy: Sól, pieprz, ziele angielskie, liście laurowe, jałowiec, majeranek, kminek, cynamon, goździki, gałka muszkatołowa. Dodaj swoje ulubione, tylko bez przesady. Szczypta cynamonu czy kilka goździków w zupełności wystarczy. A bigos z każdym dniem będzie nabierał więcej smaku.
- Inne: Koncentrat pomidorowy dodaje koloru i kwasowości, możesz pominąć jego dodatek. Przyda się jeśli chcesz szybko zrobić bigos. Nie trzeba wtedy tak długo wysmażać kapusty. Sos – jeśli masz w lodówce sos z dnia poprzedniego np. tłuszcz jaki wytopił się po pieczeniu pałek z kurczaka, karkówki czy innego mięsa, wlej go do bigosu! Doda mu więcej smaku. Im więcej rodzajów mięsa i tłuszczu tym bigos smaczniejszy.
PORADA:
Uważaj na wędzonkę bo łatwo z nią nie przesadzić. Jeżeli używasz mocno wędzonej kiełbasy i dużo wędzonego boczku możesz pominąć dodatek wędzonych śliwek. Wszystko zależy od tego jaki bigos lubisz.
Z podanych niżej proporcji wychodzi ok. 4,5 kg bigosu.
Przeczytaj przepis krok po kroku jak zrobić najlepszy tradycyjny bigos i obejrzyj filmik wideo pod przepisem.
Zasubskrybuj również kanał SaltedPasta na YouTubie i zapisz się do newslettera by nie ominął Cię żaden przepis!
Bigos
Wideo
Przepis na tradycyjny bigos
Składniki
- 1 kg kapusty kiszonej
- 1 kg kapusty białej
- 2 cebule
- 500 g żeberka trójkątnego (1 szt.)
- 800 g szynki
- 500 g fileta z indyka
- 100 g boczku surowego wędzonego
- 250 g kiełbasy (2 szt.)
- 30 g suszonych grzybów
- 1 garść śliwek suszonych (lub wędzonych i/lub żurawiny)
- 2 łyżki powideł śliwkowych
- 100 ml pitnego miodu (lub czerwonego wina, śliwowicy albo koniaku)
- 2 łyżki koncentratu pomidorowego
- 2 łyżki masła (lub oleju, smalcu)
- 1 łyżeczka ziaren jałowca
- 1 łyżeczka ziela angielskiego (ziaren lub w proszku)
- 5-10 liści laurowych
- pieprz
- sól
Przygotowanie przepisu
- Grzyby zalej wrzątkiem i odstaw do namoczenia. Cebule pokrój w drobną kostkę. Kapustę białą poszatkuj. Kapustę kiszoną pokrój na mniejsze kawałki. Nie płucz jej i nie wylewaj wody! Mięsa pokrój w grubą kostkę. Z żeberka wykrój jak najwięcej mięsa, a kość zostaw w całości. Kiełbasę i boczek pokrój w kostkę. Kiedy grzyby się namoczą i wystygną możesz je odlać i posiekać. Jeśli chcesz możesz zostawić wodę z moczenia grzybów do podlania bigosu.1 kg kapusty kiszonej, 1 kg kapusty białej, 2 cebule, 500 g żeberka trójkątnego, 800 g szynki, 500 g fileta z indyka, 100 g boczku surowego wędzonego, 250 g kiełbasy, 30 g suszonych grzybów
- Na patelni podsmaż boczek by wytopił się z niego tłuszcz, następnie dodaj cebule i smaż razem, aż cebula będzie złota. Przełóż do dużego garnka, w którym będziesz smażyć bigos. Następnie na patelni obsmaż kiełbasę i wszystkie rodzaje mięsa po kolei. Jeśli patelnia zrobi się zbyt sucha możesz dodać tłuszczu do smażenia. Wszystkie mięsa najpierw podsmażam by były soczyste. Nie mieszaj mięsa podczas smażenia by nie puściły wody.2 łyżki masła
- Kiedy wszystkie mięsa będą już podsmażone do garnka dodaj kapusty, kość z żeberka, przyprawy, śliwki, powidła i grzyby. Smaż na małym ogniu. Duś pod przykryciem od czasu do czasu mieszając. Kiedy kapusta zmięknie i nabierze złotego koloru możesz dodać alkohol i koncentrat pomidorowy. Smaż jeszcze kilka minut bez przykrycia by alkohol odparował, a koncentrat podsmażył się i wymieszał z bigosem. Najlepiej smażyć bigos przez 1-2h poczekać aż wystygnie i schować do lodówki. Na drugi dzień kontynuować smażenie. Bigos z każdym dniem i smażeniem staje się coraz lepszy.1 garść śliwek suszonych, 2 łyżki powideł śliwkowych, 100 ml pitnego miodu, 2 łyżki koncentratu pomidorowego, 1 łyżeczka ziaren jałowca, 1 łyżeczka ziela angielskiego, 5-10 liści laurowych, pieprz, sól
Wartości odżywcze
Zalecane Dzienne Spożycie (GDA) przyjęto na poziomie 2000 kcal.